Dava açtınız, yargılama sürerken dava dilekçesinde hiç istemediğiniz bir alacağı da aynı davaya eklemek istiyorsunuz. Bunu “kısmen ıslah” yoluyla yapabilir misiniz? Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 2026 yılında bu soruya bağlayıcı bir cevap verdi: yapamazsınız.
Künye
- Kurul: Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu
- Esas / Karar: E. 2021/8, K. 2026/1
- Karar tarihi: 08.05.2026 (üçüncü görüşmede, oy çokluğuyla)
- Resmî Gazete: 30.06.2026, sayı 33296
- Bağlayıcılık: 2797 sayılı Yargıtay Kanunu m.45 uyarınca Yargıtay genel kurulları, daireleri ve adliye mahkemeleri için bağlayıcıdır.
Tek cümlede sonuç
Dava dilekçesinde hiç yer almayan bağımsız bir talep, kısmen ıslah yoluyla davaya eklenemez.
Uyuşmazlık neydi?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m.176-177, taraflara yaptıkları usul işlemlerini tahkikat sona erinceye kadar bir kez ıslah etme imkânı tanır. Uygulamada bu imkânın sınırı tartışmalıydı. Bazı kararlar, dava dilekçesinde hiç istenmemiş bir alacak kaleminin (örneğin işçilik alacakları davasında dilekçede sayılmamış ayrı bir alacağın) kısmen ıslahla davaya katılabileceğini kabul ediyordu. Diğerleri ise bunun bir usul işleminin düzeltilmesi değil, aslında yeni bir dava açılması anlamına geldiğini söylüyordu. Daireler ile Hukuk Genel Kurulu arasındaki bu ayrılık nedeniyle konu içtihadı birleştirme yoluna taşındı.
Kararın özü
- Davanın konusunu dava dilekçesindeki talep sonucu belirler. Dilekçede hiç bulunmayan bir talep, yargılamanın konusu hâline gelmemiştir.
- Islah, yapılmış bir usul işlemini düzeltmeye yarar. Hiç yapılmamış bir talebi sonradan yaratmanın aracı olarak kullanılamaz.
- Kurul, dilekçede bulunmayan bağımsız bir talebin kısmen ıslahla eklenemeyeceği görüşünü oy çokluğuyla benimsedi. Kararda karşı oy bulunmaktadır.
Uygulamada ne değişti?
- Yeni talep için ayrı dava: Dilekçede sayılmayan bir alacak artık ayrı bir davayla istenmelidir. Zamanaşımı bakımından bu yeni davanın açıldığı tarih esas alınır.
- Miktar artırımı devam ediyor: Dilekçede yer alan bir talebin miktarını artırmak için ıslah yolu açık kalmaya devam ediyor. Belirsiz alacak davasında (HMK m.107) talep artırımı ayrıca kendi kurallarına tabidir.
- Dilekçenin önemi arttı: Dava açarken istenebilecek tüm kalemlerin dilekçede açıkça sayılması, tutarı belli olmayanların en azından asgari bir miktarla gösterilmesi, sonradan hak kaybı yaşamamak için kritik hâle geldi.
Dikkat
Bu karar, bozma kararından sonra ıslah yapılıp yapılamayacağı sorusundan ayrıdır. Bozmadan sonra ıslah yasağı, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulunun 1948 tarihli kararına ve bu kararı değiştirmeye gerek görmeyen 06.05.2016 tarihli Büyük Genel Kurul kararına dayanır. Görülmekte olan davalarda kararın nasıl uygulanacağı her dosyanın usul durumuna göre ayrıca değerlendirilmelidir.
İlgili
- HMK m.107 (belirsiz alacak davası), m.176-183 (ıslah)
- Süre hesaplama aracı
- Dava ve icra masraf hesaplama aracı
Önemli Kararlar serisi, Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesinin uygulamayı belirleyen kararlarını kısa bilgi kartları hâlinde aktarır. Genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Kaynak: Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 08.05.2026 tarihli ve E. 2021/8, K. 2026/1 sayılı kararı, Resmî Gazete 30.06.2026, sayı 33296; 6100 sayılı HMK m.107, m.176-183; 2797 sayılı Yargıtay Kanunu m.45.